Hier is op beknopte wijze beschreven hoe een Aardehuis werkt. De eigenschappen op een rijtje:

• Extreem laag energieverbruik
• Eigen watervoorziening en –zuivering
• Geen aansluiting op riool nodig
• Zeer lage bouwkosten
• Uitmuntende energieprestatie
• Landschappelijk goed inpasbaar

Al deze kenmerken gelden voor de ca. 1000 Aardehuizen die wereldwijd soms al 35 jaar lang naar tevredenheid van hun bewoners en lokale overheden functioneren. Met andere woorden: het bouwconcept is in technisch opzicht de pioniersfase voorbij. Misschien nieuw voor Nederlandse begrippen, maar geenszins meer een experiment. Op alle denkbare vragen op gebied van techniek, constructie en veiligheid zijn antwoorden beschikbaar, gestaafd door onderzoek en jarenlange praktische bouw- en woonervaring.

Meer informatie over het Aardehuis-bouwconcept, technische gegevens, foto's en plattegronden zijn onder andere te vinden op www.earthship.net, de website van de eerdergenoemde architect Michael Reynolds.

1. Energieverbruik en thermische massa

Verwarming vormt een substantieel deel van de totale energiekosten in het gebruik van conventionele woningen. Aardehuizen worden hiervan door hun constructie gevrijwaard.
Het ontwerp is gericht op het optimaal benutten van thermische massa, waardoor de binnentemperatuur wordt gestabiliseerd en het gehele jaar door, zonder bij te verwarmen rond de 17 graden schommelt.
Dit wordt onder meer bereikt door de gehele zuidzijde van de huizen te laten bestaan uit een glazen serre, tegen de drie overige buitenwanden een massieve aarden wal op te werpen en de daarbinnen gelegen dragende muren te vervaardigen uit met aangestampte aarde gevulde (gebruikte) autobanden. In de winter kan zonodig worden bijverwarmd met een bijzonder energiezuinige keramische kachel op hout of gas.
Zonnepanelen in combinatie met kleinschalige windturbines (verticale modellen zoals Windside en Turby) kunnen eenvoudig voorzien in de elektriciteitsbehoefte van de bewoners.

2. Watervoorziening en –zuivering

Aardehuizen zijn zo ontworpen, dat ze in geen enkel opzicht een (milieubelastende) impact op hun omgeving te hebben. Behalve dat ze CO2–neutraal zijn, is ook voorzien in volledig autonome opvang en zuivering van regenwater. Dit wordt opgevangen via het dak, in een filterstelsel gezuiverd om het geschikt te maken voor menselijke consumptie, en tenslotte verzameld in een inpandig reservoir.
Er is vervolgens een intern pomp- en filterstelsel dat in combinatie met plantenbakken in de serre ervoor zorgt dat afvalwater efficiënt wordt gezuiverd en zonodig meermalen hergebruikt in een grijswatercircuit.
Het enige water dat op de omgeving wordt geloosd, is gezuiverd via een helofytenfilter. Recent onderzoek heeft aangetoond dat de kwaliteit van dit water gelijk of zelfs beter is dan wat via de reguliere rioolwaterzuivering op het oppervlaktewater wordt geloosd. Indien vereist kan het lozingswater ook worden afgevoerd naar een afgesloten vijver, waardoor geen enkele afwatering in de bodem of het oppervlaktewater plaatsvindt.

3. Sanitair

Fæcaliën worden in een Aardehuis doelmatig omgezet in compost. Hiertoe kunnen verschillende systemen worden gebruikt, variërend van een innovatieve benutting van passieve zonne-energie tot verschillende varianten van het bekendere composteringstoilet.

4. Bouwkosten

De bouwkosten van een Aardehuis zijn aanmerkelijk lager dan die van de conventionele woningbouw.
Ecologisch verantwoorde nieuwbouw komt daarmee binnen bereik van in principe alle inkomensgroepen in de bevolking.

De lage bouwkosten worden veroorzaakt door drie factoren:

Hergebruik van materialen

Gestapelde, compact met aarde opgevulde oude autobanden vormen de dragende muren; niet-dragende muren kunnen worden gevuld met lege flessen, blikjes of andere niet-biologisch afbreekbare afvalmaterialen. Ook delen van aan te brengen isolatielagen kunnen met goeddeels gratis verkrijgbare recyclematerialen (bijvoorbeeld plastic bekertjes) worden gemaakt. Sommige andere bouwmaterialen kunnen worden betrokken van een lokaal sloopbedrijf.

Toepassing van lokaal beschikbare materialen

Overige bouwmaterialen worden zo mogelijk direct van de bouwlokatie zelf betrokken; het gaat hier met name om aarde ten behoeve van de constructie en afwerking van de muren. Maar ook bij niet ter plekke aanwezige materialen wordt de transport-afstand zo klein mogelijk gehouden. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de toepassing van inlands hout.

Inzet van vrijwilligers

Ervaring met de bouw van Aardehuizen wereldwijd wijst uit dat dergelijke projecten grote aantrekkingskracht hebben op groepen enthousiaste vrijwilligers. Bijgevolg zijn de arbeidskosten voor het bouwproject dan ook minimaal. Zolang er in Europa slechts een handjevol Aardehuizen is gerealiseerd of in aanbouw is, kan er gerekend worden op een aanzienlijke hoeveelheid geïnteresseerden (in Nederland en ook internationaal) die middels een vrijwillige deelname aan het bouwproces willen leren hoe zij zelf een Aardehuis kunnen maken. In sommige landen wordt hiervoor door enthousiastelingen zelfs cursusgeld betaald om te mogen deelnemen aan zgn. bouwstages.

5. Energieprestatie/milieubelasting

Door het Nederlands Instituut voor Bouwbiologie en Ecologie (NIBE) is een Aardehuis doorgerekend met het o.a. door VROM gehanteerde milieu-rekenprogramma GreenCalc. Met dat programma is te bepalen hoeveel minder milieubelasting een gebouw veroorzaakt dan een conventioneel gebouw. Daarbij bleek een Aardehuis ruim negen maal beter te scoren. Dit is de hoogste score die ooit aan een bouwconcept is toegekend.

6. Landschappelijke inpassing

Omdat de Aardehuizen aan drie zijden zijn omgeven door een aarden wal, is een goede landschappelijke inpassing relatief eenvoudig. Indien het project wordt gerealiseerd in het buitengebied van Deventer, zullen passanten die de woningen vanuit het noorden, oosten of westen naderen, ze hooguit opmerken als heuveltjes in een groen landschap.
Wordt het project aan de (gezien de zon-oriëntatie noodzakelijkerwijs noordelijke) rand van de bebouwde kom gesitueerd, dan kan het tevens dienen als een letterlijk groene en natuurlijke overgang tussen stad en platteland.